ឧបករណ៍ពន្យារកំណើតដាក់ក្នុងស្បូនដែលបញ្ចេញអ័រម៉ូន (IUD)

កងបញ្ចេញអ័រម៉ូន Mirena, Kyleena។

ឧបករណ៍​ប្លាស្ទិក​រាង​អក្សរ T ដែល​ដាក់​ក្នុង​ស្បូន ដែល​បញ្ចេញ​អ័រម៉ូន​មួយ​ (ប្រូហ្សេស្តូហ្សែន) យឺតៗ។

វាមានខ្សែប្លាស្ទិកស្តើងៗ និងអាចបត់បែនបានពីរ ភ្ជាប់ទៅនឹងបាតឧបករណ៍ដែលស៊កតាមមាត់ស្បូន ហើយស្ថិតនៅខ្ពស់ក្នុងទ្វារមាស។

មានឧបករណ៍ពន្យារកំណើតដាក់ក្នុងស្បូនដែលបញ្ចេញអ័រម៉ូន IUD ពីរ​ប្រភេទ​ដែល​មាន​នៅ​ក្នុងប្រទេស​អូស្ត្រាលី៖

• Mirena
• Kyleena

ការប្រើប្រាស់ទូទៅមួយចំនួននៃឧបករណ៍ពន្យារកំណើតដាក់ក្នុងស្បូនដែលបញ្ចេញអ័រម៉ូន IUD រួមមាន៖

• ការបង្ការការមានផ្ទៃពោះ
• ការមករដូវមានភាពទៀងទាត់
• ការកាត់បន្ថយការឈឺចាប់ពេលមករដូវ
• ការកាត់បន្ថយការធ្លាក់ឈាមរដូវច្រើន

ឧបករណ៍ពន្យារកំណើតដាក់ក្នុងស្បូនដែលបញ្ចេញអ័រម៉ូន IUD ដំណើរការដោយ៖

• ធ្វើឱ្យទឹករំអិលកស្បូនក្រាស់ ដូច្នេះមេជីវិតឈ្មោលមិនអាចឆ្លងកាត់ទៅកាន់បំពង់ស្បូន (កន្លែងដែល​មេ​ជីវិត​ញីបង្កកំណើត)
• ធ្វើឱ្យស្រទាប់ស្បូនស្តើង ដូច្នេះប្រសិនបើមេ​ជីវិត​ញីបង្កកំណើត វាមិនសូវមានឱកាសក្នុងការផ្សាំជាប់ និងចាប់ផ្តើមមានផ្ទៃពោះនោះទេ។
• កាត់បន្ថយសមត្ថភាពរបស់មេជីវិតឈ្មោលក្នុងការធ្វើដំណើរចូលទៅក្នុងស្បូន និងបំពង់ស្បូន
• ជ្រៀតជ្រែកដល់ការរស់រានមានជីវិតនៃមេ​ជីវិត​ញី
• ចំពោះមនុស្សមួយចំនួន វាអាចបញ្ឈប់ ការធ្លាក់​មេ​ជីវិត​ញី​ (​មេ​ជីវិត​ញី​ត្រូវបានបញ្ចេញចេញពីអូវែរ)

ប្រភេទថ្នាំពន្យារកំណើតដោយអ័រម៉ូនភាគច្រើន បញ្ជូនអ័រម៉ូនទៅទូទាំងរាងកាយតាមរយៈចរន្តឈាម។ ទោះជាយ៉ាងណាក៏ដោយ ឧបករណ៍ពន្យារកំណើតដាក់ក្នុងស្បូនដែលបញ្ចេញអ័រម៉ូន IUD ដំណើរការនៅក្នុងស្បូន ហើយអ័រម៉ូនក្នុងបរិមាណតិចតួចប៉ុណ្ណោះ ដែលចូលទៅក្នុងចរន្តឈាម។ នេះមានន័យថា ជាទូទៅ មនុស្សជួបប្រទះផលប៉ះពាល់តិចជាងដោយការប្រើប្រាស់ឧបករណ៍ពន្យារកំណើតដាក់ក្នុងស្បូនដែលបញ្ចេញអ័រម៉ូន IUD បើប្រៀបធៀបទៅនឹងប្រភេទផ្សេងទៀតនៃការវិធីសាស្រ្តពន្យារកំណើតដោយអ័រម៉ូន។

បន្ទាប់ពីស៊កបញ្ចូលរួច ឧបករណ៍ពន្យារកំណើតដាក់ក្នុងស្បូនដែលបញ្ចេញអ័រម៉ូន IUD ត្រូវចំណាយពេល 7 ថ្ងៃ មុនពេលវាមានប្រសិទ្ធភាពពេញលេញក្នុងការបង្ការការមានផ្ទៃពោះ។ ប្រើវិធីសាស្រ្តពន្យារកំណើតបម្រុង (ឧទាហរណ៍ ស្រោមអនាម័យ) ឬជៀសវាងការរួមភេទរយៈពេល 7 ថ្ងៃដំបូង ដើម្បីបង្ការការមានផ្ទៃពោះ។

មានប្រសិទ្ធភាព 99.6–99.9%។

• ឱ្យ​គ្រូពេទ្យ​ដែល​បាន​ទទួល​ការបណ្តុះបណ្តាលស៊ក​បញ្ចូល និងយក​ចេញ​ឧបករណ៍​ពន្យារកំណើត​ក្នុង​ស្បូន IUD។
• ត្រូវប្រុងប្រយ័ត្នចំពោះសញ្ញានានាដែលបង្ហាញថាកង IUD ត្រូវបានយកចេញ ឬជ្រុះចេញ (ឧទាហរណ៍ មិនអាចមានអារម្មណ៍ដឹងពីខ្សែ IUD ឈឺពោះធ្ងន់ធ្ងរ ឬការប្រែប្រួលភ្លាមៗនៃទម្រង់នៃការហូរឈាមរដូវ)។
• ត្រូវ​ប្តូរជំនួស​ឧបករណ៍​ពន្យារកំណើត​ឱ្យ​បាន​ទាន់ពេលវេលា (រៀងរាល់ 5 ឬ 8 ឆ្នាំម្តង អាស្រ័យលើប្រភេទ)។

វាជាគំនិតល្អក្នុងការសរសេរចុះនៅពេលដែលអ្នកបានស៊កបញ្ចូល ឧបករណ៍ពន្យារកំណើតដាក់ក្នុងស្បូនដែលបញ្ចេញអ័រម៉ូន IUD ដូច្នេះអ្នកអាចចងចាំថាពេលណាដល់ពេលដែលត្រូវប្តូរជំនួសវា។

ឧបករណ៍ពន្យារកំណើតដាក់ក្នុងស្បូនដែលបញ្ចេញអ័រម៉ូន IUD មានប្រសិទ្ធភាពខ្លាំង ហើយដំណើរការគ្រប់ពេលដោយមិនចាំបាច់ធ្វើអ្វីទាំងអស់។ ឱសថ និងសកម្មភាពប្រចាំថ្ងៃមិនប៉ះពាល់ដល់ប្រសិទ្ធភាពនៃការដំណើរការរបស់វាទេ។

ឧបករណ៍ពន្យារកំណើតដាក់ក្នុងស្បូនដែលបញ្ចេញអ័រម៉ូន IUD មានប្រសិទ្ធភាពតិចជាង ប្រសិនបើវា៖

• របូតចេញពីកន្លែង ឬជ្រុះចេញ
• បានហួសពេលវេលាប្រើប្រាស់ដែលបានណែនាំ ហើយមិនទាន់បានប្តូរជំនួសនៅឡើយទេ

ប្រសិនបើមានសញ្ញាបង្ហាញថា កងដាក់ក្នុងស្បូន (IUD) ប្រហែលជាបានរើ ឬជ្រុះចេញ សូមប្រើវិធីសាស្រ្តពន្យារកំណើតប្រភេទផ្សេងទៀត (ឬជៀសវាងការរួមភេទ) ហើយស្វែងរកដំបូន្មានជាបន្ទាន់ពីអ្នកជំនាញថែទាំសុខភាព។

ទេ។

ស្រោមអនាម័យខាងក្នុង និងស្រោមអនាម័យខាងក្រៅ គឺជាប្រភេទតែមួយគត់នៃវិធីសាស្រ្តពន្យារកំណើតដែលការពារប្រឆាំងនឹងជំងឺកាមរោគ។

ជាធម្មតា ឧបករណ៍ពន្យារកំណើតដាក់ក្នុងស្បូនដែលបញ្ចេញអ័រម៉ូន IUD ម៉ាក Mirena ត្រូវការប្តូរជំនួសរៀងរាល់ 8 ឆ្នាំម្តង*។ ឧបករណ៍ពន្យារកំណើតដាក់ក្នុងស្បូនដែលបញ្ចេញអ័រម៉ូន IUD ម៉ាក Kyleena ជាធម្មតាត្រូវការប្តូរជំនួសរៀងរាល់ 5 ឆ្នាំម្តង។

អ្នកអាចយកវាចេញនៅពេលណាក៏បាន ប្រសិនបើអ្នកមិនចង់ប្រើវាទៀតទេ។

*ប្រសិនបើអ្នកកំពុងប្រើឧបករណ៍ពន្យារកំណើតដាក់ក្នុងស្បូនដែលបញ្ចេញអ័រម៉ូន IUD ម៉ាក Mirena ដើម្បីគ្រប់គ្រងពេលមុនអស់រដូវ ឬការអស់រដូវ ខណៈពេលកំពុងប្រើអេស្ត្រូហ្សែន វាចាំបាច់ត្រូវការប្តូរជំនួសរៀងរាល់ 5 ឆ្នាំម្តង។

កងដាក់ក្នុងស្បូន (IUD) ស្ថិតនៅក្នុងស្បូន ហើយមើលមិនឃើញវាទេ។ ជាធម្មតា អ្នក និងដៃគូរបស់អ្នកនឹងមិនមានអារម្មណ៍ដឹងពីវាទេក្នុងអំឡុងពេលរួមភេទ។ ក្នុងករណីខ្លះ ដៃគូអាចមានអារម្មណ៍ដឹងពីខ្សែ IUD។ ទាំងនេះទំនងជាអាចស្ទាបដឹងជាមួយម្រាមដៃ ជាជាងជាមួយលិង្គ។

ដូចគ្នានឹងឱសថទាំងអស់ដែរ មនុស្សមួយចំនួនអាចជួបប្រទះផលប៉ះពាល់នានា។

ផលប៉ះពាល់មួយចំនួនដែលអាចកើតមាន រួមមាន៖

• រមួលក្រពើ ឬឈឺចាប់នៅពេលស៊កបញ្ចូល IUD និងរយៈពេលពីរបីថ្ងៃបន្ទាប់ពីនោះ
• ស្នាមប្រឡាក់អុជៗ (ឈាមតិចៗដែល​មិនមែន​ជាការមក​រដូវ​របស់​អ្នក)
• ការកើនឡើងនៃការហូរទឹករំអិលទ្វារមាស
• ឈឺក្បាល
• ការផ្លាស់ប្តូរអារម្មណ៍
• ឈឺដោះ
• ដុំគីសអូវែរដែលមិនបង្កគ្រោះថ្នាក់

មនុស្សមួយចំនួនមិនជួបប្រទះផលប៉ះពាល់ ឬជួបប្រទះការផ្លាស់ប្តូរវិជ្ជមានទេ ខណៈពេលកំពុងប្រើប្រាស់ឧបករណ៍ពន្យារកំណើតដាក់ក្នុងស្បូនដែលបញ្ចេញអ័រម៉ូន IUD។ ផលប៉ះពាល់អាចថយចុះវិញបន្ទាប់ពីពីរបីខែក្រោយមក។ ប្រសិនបើផលប៉ះពាល់ពីឧបករណ៍ពន្យារកំណើតដាក់ក្នុងស្បូនដែលបញ្ចេញអ័រម៉ូន IUD រំខានអ្នក អ្នកប្រហែលជាចង់សាកល្បងប្រភេទនៃវិធីសាស្រ្តពន្យារកំណើតផ្សេងទៀត។

ក្នុងករណីកម្រណាស់ ការស៊កបញ្ចូលកងដាក់ក្នុងស្បូន IUD អាចបណ្តាលឱ្យមានស្នាមរហែកតូចមួយនៅលើជញ្ជាំងស្បូន។ សូមទៅជួបអ្នកជំនាញថែទាំសុខភាពជាបន្ទាន់ ប្រសិនបើអ្នកជួបប្រទះ៖

• ឈឺអាងត្រគាក/ឈឺពោះធ្ងន់ធ្ងរ
• ហូរឈាមតាមទ្វារមាសច្រើន
• ឈឺចាប់ក្នុងអំឡុងពេលរួមភេទ
• មិនអាចមានអារម្មណ៍ដឹងពីខ្សែ IUD (ជាពិសេសប្រសិនបើអ្នកធ្លាប់មានអារម្មណ៍ដឹងវាពីមុន)

ស្ថានភាពសុខភាពទូទៅមួយចំនួន និងកត្តារបៀបរស់នៅដែលអាចរារាំងអ្នកពីការប្រើប្រាស់ ឧបករណ៍ពន្យារកំណើតដាក់ក្នុងស្បូនដែលបញ្ចេញអ័រម៉ូន IUD រួមមាន៖

• ជំងឺបេះដូង (បច្ចុប្បន្ន ឬអតីតកាល)
• ជំងឺមហារីកដោះ (បច្ចុប្បន្ន ឬអតីតកាល)
• ជំងឺថ្លើមធ្ងន់ធ្ងរ ឬមហារីកថ្លើម
• ជំងឺមហារីកមាត់ស្បូន ឬជំងឺមហារីកស្បូន
• ការហូរឈាមតាមទ្វារមាសដែលមិនអាចពន្យល់បាន
• រោគសញ្ញានៃជំងឺកាមរោគសកម្ម
• ជំងឺរលាកអាងត្រគាក ឬការឆ្លងមេរោគអាងត្រគាក
• ដុំសាច់ក្នុងស្បូន ឬស្ថានភាពផ្សេងទៀតដែលផ្លាស់ប្តូររូបរាងស្បូនរបស់អ្នក

វាជាការសំខាន់ណាស់ក្នុងការពិភាក្សាជាមួយអ្នកជំនាញថែទាំសុខភាពអំពីប្រវត្តិវេជ្ជសាស្ត្រពេញលេញរបស់អ្នក នៅពេលសម្រេចចិត្តថាជម្រើសវិធីសាស្រ្តពន្យារកំណើតមួយណាដែលមានសុវត្ថិភាព និងសមស្របបំផុតសម្រាប់អ្នក។

អ្នកនឹងត្រូវការវេជ្ជបញ្ជា។ អ្នកអាចទទួលបានមួយពីវេជ្ជបណ្ឌិត (ទាំង GP ឬអ្នកឯកទេសពាក់ព័ន្ធ ឧទាហរណ៍ គ្រូពេទ្យឯកទេសរោគស្ត្រី) ឬគិលានុបដ្ឋាក។ ពួកគេគួរតែសួរអ្នកនូវសំណួរអំពីប្រវត្តិវេជ្ជសាស្ត្ររបស់អ្នក ហើយអាចធ្វើតេស្តមួយចំនួនដើម្បីធានាថា ឧបករណ៍ពន្យារកំណើតដាក់ក្នុងស្បូនដែលបញ្ចេញអ័រម៉ូន IUD គឺជាជម្រើសដែលមានសុវត្ថិភាពសម្រាប់អ្នកមុនពេលចេញវេជ្ជបញ្ជា។

អាចទទួលបានវេជ្ជបញ្ជានៅ៖

• គ្លីនិក GP
• ការណាត់ជួបអ្នកឯកទេស
• ការណាត់ជួបពិនិត្យសុខភាពតាមរយៈទូរសព្ទ (តាមអនឡាញ ឬតាមទូរសព្ទ)
• គ្លីនិកសុខភាពផ្លូវភេទ
• គ្លីនិកផែនការគ្រួសារ

នៅពេលអ្នកមានវេជ្ជបញ្ជាហើយ អ្នកអាចទិញ ឧបករណ៍ពន្យារកំណើតដាក់ក្នុងស្បូនដែលបញ្ចេញអ័រម៉ូន IUD នៅតាមឱសថស្ថានភាគច្រើន រួមទាំងឱសថស្ថានអនឡាញផងដែរ។

បន្ទាប់មក អ្នកនឹងត្រូវយក IUD ទៅការណាត់ជួបដើម្បីពិនិត្យតាមដាន ជាកន្លែងដែលវានឹងត្រូវបានស៊កបញ្ចូលទៅក្នុងស្បូនរបស់អ្នកតាមរយៈការវះកាត់តូចមួយ។ ឧបករណ៍ពន្យារកំណើតដាក់ក្នុងស្បូនដែលបញ្ចេញអ័រម៉ូន IUD ចាំបាច់ត្រូវតែបានស៊កបញ្ចូល និងយកចេញដោយអ្នកជំនាញថែទាំសុខភាពដែលបានទទួលការបណ្តុះបណ្តាល។ ជាធម្មតា ការធ្វើបែបនេះត្រូវបានធ្វើឡើងនៅពេលកំពុងភ្ញាក់ ប៉ុន្តែក្នុងករណីខ្លះអាចធ្វើបានក្រោមការប្រើថ្នាំសន្លប់។ មាន​ ជម្រើសគ្រប់គ្រងការឈឺចាប់ ផ្សេងៗគ្នាដែលអាចប្រើបានក្នុងអំឡុងពេលនីតិវិធីវះកាត់។ អ្នកអាចពិភាក្សារឿងទាំងនេះជាមួយអ្នកជំនាញថែទាំសុខភាពរបស់អ្នក។

ឧបករណ៍ពន្យារកំណើតដាក់ក្នុងស្បូនដែលបញ្ចេញអ័រម៉ូន IUD ទាំងពីរត្រូវបានចុះក្នុងបញ្ជីគម្រោងការជំនួយផ្នែកឱសថ (PBS) ដែលធ្វើឱ្យវាមានតម្លៃថោកជាងសម្រាប់អ្នកដែលកាន់កាត Medicare បច្ចុប្បន្ន។

ឧបករណ៍ពន្យារកំណើតដាក់ក្នុងស្បូនដែលបញ្ចេញអ័រម៉ូន IUD មានប្រសិទ្ឋិភាព​រហូតដល់ទៅ 5 ឬ 8 ឆ្នាំ អាស្រ័យលើ​ប្រភេទ​របស់វា។

តម្លៃក្នុងមួយ IUD គឺ៖

• តម្លៃ PBS៖ រហូតដល់ $25
• តម្លៃ PBS សម្រាប់អ្នកកាន់ប័ណ្ណសម្បទាន៖ រហូតដល់ $7.70
• វេជ្ជបញ្ជាឯកជន៖ ចន្លោះពី $170–220

ប្រសិនបើអ្នកជ្រើសរើសស៊កបញ្ចូល IUD ដោយការប្រើថ្នាំសណ្តំ នេះអាចមានការចំណាយផ្ទាល់ខ្លួនបន្ថែមដែលអាចចាប់ផ្តើមពី $500 ក៏ប៉ុន្តែអាចមានភាពខុសគ្នាយ៉ាងទូលំទូលាយ។ អ្នកប្រហែលជាអាចធ្វើបាននៅក្នុងប្រព័ន្ធសុខាភិបាលសាធារណៈ ដែលជាទូទៅនឹងមិនមានការចំណាយផ្ទាល់ខ្លួនទេ ក៏ប៉ុន្តែកន្លែងមានកំណត់ ហើយពេលវេលារង់ចាំនឹងយូរជាងនេះ។

មិនមានការចំណាយជាបន្តបន្ទាប់ទេ រហូតដល់ IUD ត្រូវការប្តូរជំនួស។

ទោះបីជាអ្នកជំនាញថែទាំសុខភាពមួយចំនួនគិតថ្លៃព្យាបាលផ្ទាល់ពីរដ្ឋ (ដែលមានន័យថា អ្នកនឹងមិនចំណាយអ្វីទាំងអស់ដើម្បីជួបពួកគេ) ក៏ដោយ អ្នកខ្លះអាចគិតថ្លៃសេវាដែលត្រូវចំណាយផ្ទាល់ខ្លួនសម្រាប់ការណាត់ជួបដែលត្រូវការដើម្បីទទួលបានវេជ្ជបញ្ជារបស់អ្នក និងដើម្បីស៊កបញ្ចូល និងយកចេញ IUD។

ទេ ឧបករណ៍ពន្យារកំណើតដាក់ក្នុងស្បូនដែលបញ្ចេញអ័រម៉ូន IUD មិនមានឥទ្ធិពលលភាពមានកូនរយៈពេលវែងនោះទេ។

ភាពមានកូនរបស់អ្នកគួរតែត្រឡប់មកធម្មតាវិញភ្លាមៗ បន្ទាប់ពីអ្នកបានយកចេញ IUD ប៉ុន្តែវដ្តរដូវរបស់អ្នកអាចចំណាយពេលបន្តិចដើម្បីសម្របសម្រួល។

ប្រសិនបើអ្នកធ្លាប់សម្រាលកូនដោយវិធីមិនស្មុគស្មាញ (សម្រាលកូនតាមទ្វារមាស ឬការវះកាត់យកកូនចេញ) ឧបករណ៍ពន្យារកំណើតដាក់ក្នុងស្បូនដែលបញ្ចេញអ័រម៉ូន IUD អាចស៊កបញ្ចូលក្នុងរយៈពេល 2 ថ្ងៃដំបូង (48 ម៉ោង) បន្ទាប់ពីសម្រាលកូន។ ប្រសិនបើមិនបានស៊កបញ្ចូលវាក្នុងរយៈពេល 2 ថ្ងៃដំបូងទេ អ្នកនឹងត្រូវរង់ចាំរហូតដល់ 28 ថ្ងៃបន្ទាប់ពីសម្រាលកូន មុនពេលស៊កបញ្ចូលវាបាន។